Sigurðarkviða Fáfnisbana hin fyrsta
eða
Gripisspá

Gripir het son Eylima, broþir Hiordisar; hann reþ londom oc var allra manna vitrastr oc framss. Sigvrþr reið einn saman oc com til hallar Gripiss. Sigvrþr var ꜹþkendr; hann hitti mann at mali vti fyr hꜹllinni, sa nefndiz Geitir; þa qvaddi Sigvrþr hann mals oc spyrr:

1 «Hverr byggir her
borgir þessar,
hvat þann þioþkonvng
þegnar nefna?»
Geitir qvaþ:
«Gripir heitir
gvmna stióri,
sa er fastri ręþr
foldo oc þegnom

Sigvrþr qvaþ:

2 «Er horscr konvngr
heima i landi,
mvn sa gramr viþ mic
ganga at męla?
mals er þarfi
maþr okvnnigr,
vil ec fliotliga
finna Gripi.»

Geitir qvaþ:

3 «Þess mvn glaðr konvngr
Geiti spyria,
hverr sa maþr se,
er mals qveþr Gripi.»
Sigvrþr qvaþ:
«Sigvrþr ec heiti,
borinn Sigmvndi,
enn Hiordís er
hilmis moþir.»

4 Þa gecc Geitir
Gripi at segia:
«Her er maþr vti
okvþr kominn,
hann er itarligr
at aliti,
sa vill, fylcir!
fvnd þinn hafa.»

5 Gengr or scala
scatna drottinn
oc heilsar vel
hilmi comnom:
«Þiggþv her, Sigvrþr!
vęri sǫmra fyrr,
enn þv, Geitir! tac
v Grana sialfom

6 Męla namo
oc mart hiala,
þa er raþspacir
reccar fvndvz.
Sigvrþr qvaþ:
«Segdv mer, ef þv veizt,
moþvrbroþir!
hve mvn Sigvrþi
snvna ęfi?»

Gripir qvaþ:

7 «Þv mvnt maþr vera
mǫztr vnd solo
oc hęstr borinn
hveriom iofri,
giofvll af gvlli,
enn gleyggr flvgar,
itr aliti
oc i orþom spacr.»

Sigvrþr qvaþ:

8 «Segðv, gegn konvngr!
gerr, enn ec spvria,
snotr, Sigvrþi,
ef þv sia þicciz:
hvat mvn fyrst goraz
til farnaðar,
þa er or garþi emc
genginn þinom

Gripir qvaþ:

9 «Fyrst mvntv, fylcir!
fꜹdvr vm hefna
oc Eylima
allz harms reca;
þv mvnt harþa
Hvndings sono
snialla fella,
mvndv sigr hafa.»

Sigvrþr qvaþ:

10 «Segþv, itr konvngr,
ęttingi! mer
heldr horscliga,
er viþ hvgat męlom:
sér þv Sigvrþar
snor brꜹgð fyr,
þꜹ er hęst fara
vnd himinscꜹtom

Gripir qvaþ:

11 «Mvndv einn vega
orm inn frána,
þann er graðvgr liggr
a Gnitaheiði;
þv mvnt baðom
at bana verþa
Regin oc Fafni,
rett segir Gripir

Sigvrþr qvaþ:

12 «Avþr mvn ǫrinn,
ef ec eflic sva
víg m virþom,
sem þv vist segir;
leiþ at hvga
oc lengi seg:
hvat mvn enn vera
ęfi minnar?»

Gripir qvaþ:

13 «Þv mvnt finna
Fafnis bǫli
oc vp taca
ꜹþ inn fagra,
gvlli hlęþa
a Grana bógo,
riþr þv til Givca,
gramr vigrisinn

Sigvrþr qvaþ:

14 «Enn scaltv hilmi
i hvgazrǫþo,
framlyndr iofvrr!
fleira segia:
gestr em ec Givca
oc ec geng þan,
hvat mvn enn vera
ęfi minnar?»

Gripir qvaþ:

15 «Sefr a fialli
fylcis dottir
biort i brynio
eptir bana Helga;
þv mvnt hꜹggva
hvosso sverþi,
brynio rista
m bana Fafnis.»

Sigvrþr qvaþ:

16 «Brotin er brynia,
brvþr męla tecr,
er vacnaþi
víf or svefni;
hvat mvn snot at heldr
v Sigvrþ męla,
þat er at farnaþi
fylci verþi?»

Gripir qvaþ:

17 «Hon mvn rikiom þęr
rvnar kenna
allar þęr er aldir
eignaz vildo,
oc a mannz tvngo
męla hveria,
lyf m lęcning;
lifþv heill, konvngr!»

Sigvrþr qvaþ:

18 «Nv er þvi locit,
nvmin ero frǫþi,
oc em brꜹ́t þan
bvinn at riþa;
leið at hvga
oc lengra seg:
hvat mvn meirr vera
minnar ęfi?»

Gripir qvaþ:

19 «Þv mvnt hitta
Heimis bygdir
oc glaþr vera
gestr þioþkonvngs;
fariþ er, Sigvrþr!
þatz ec fyr vissac,
scala fremr enn sva
fregna Gripi.»

Sigvrþr qvaþ:

20 «Nv fǫr mer ecca
orþ þatztv męltir,
þviat þv fram vm ser,
fylkir! lengra;
veiztv ofmicit
angr Sigvrþi,
þvi þv, Gripir! þat
gerra segia.»

Gripir qvaþ:

21 «Lá mer vm ǫsco
efi þinnar
liosast fyr
lita eptir;
rett em ec
raþspacr taliþr
ne in heldr framvíss,
farit þatz ec vissac.»

Sigvrþr qvaþ:

22 «Mann veit ec engi
fyr mold ofan,
þann er fleira se
fram enn þv, Gripir!
scalatv leyna,
þott liót sé
eþa mein goriz
a minom hag.»

Gripir qvaþ:

23 «Era m lꜹstom
lꜹgð ęfi þer,
lattv, inn itri, þat,
ꜹþlingr! nemaz;
þviat vppi mvn,
meþan ꜹld lifir,
naddels boþi!
nafn þitt vera.»

Sigvrþr qvaþ:

24 «Verst hyggiom þvi,
verþr at sciliaz
Sigvrþr viþ fylci
at sogoro;
leiþ visaþv
— lagt er alt fyr
rr, mer, ef þv vilt,
moþvrbroþir

Gripir qvaþ:

25 «Nv scal Sigvrþi
segia gerva,
allz þengill mic
til þess neydir;
mvndo vist vita,
at vetki lygr:
dǫgr eitt er þer
dꜹþi ętlaþr

Sigvrþr qvaþ:

26 «Vilcat ec reiþi
rics þioþkonvngs,
goð raþ at heldr
Gripiss þiggia;
nv vill vist vita,
þott viltki se,
hvat a synt Sigvrþr
ser fyr hondvm

Gripir qvaþ:

27 «Flioþ er at Heimis
fagrt alitom,
hana Brynhildi
bragnar nefna,
dottir Bvdla,
enn dyrr konvngr
harþvgðict man
Heimir fǫðir.»

Sigvrþr qvaþ:

28 «Hvat er mic at þvi,
þott męr se
fogr aliti
fǫdd at Heimiss?
þat scaltv, Gripir!
gorva segia,
þviat þv ꜹll vm ser
orlog fyr

Gripir qvaþ:

29 «Hon firrir þic
flesto gamni,
fꜹgr aliti
fostra Heimis;
svefn þv ne sefr,
ne vm sacar dǫmir,
gáraþv manna,
nema þv mey ser

Sigvrþr qvaþ:

30 «Hvat mvn til licna
lagt Sigvrði?
segdv, Gripir! þat,
ef þv sia þicciz;
mvn ec mey ná
mvndi cꜹpa,
þa ina fꜹgro
fylciss dottvr

Gripir qvaþ:

31 «Iþ mvnvþ alla
eiþa vinna
fvllfastliga,
fá mvnvþ halda;
veriþ hefir þv Givca
gestr eina nott,
mantattv horsca
Heimis fostro

Sigvrþr qvaþ:

32 «Hvat er þa, Gripir!
get þv þess fyr mer,
ser þv geþleysi
i grams scapi,
er ec scal viþ mey þa
malom slíta,
er ec allz hvgar
vnna þottomc?»

Gripir qvaþ:

33 «Þv verþr, siclingr!
fyr svicom annars,
mvndo Grimhildar
gialda raþa;
mvn bioþa þer
biarthaddaþ man
dottvr sina,
dregr hon vel at gram.»

Sigvrþr qvaþ:

34 «Mvn ec við þa Gvnnar
gorva hleýti
oc Gvðrv́no
ganga at eiga;
fvllkvęni þa
fylkir vǫri,
ef meintregar
męr angradit.»

Gripir qvaþ:

35 «Þic mvn Grimhildr
gorva véla,
mvn hon Brynhildar
biþia fýsa
Gvnnari til handa
Gotna drotni,
heitr þv fiotliga for
fylcis modvr

Sigvrþr qvaþ:

36 «Meín ero fyr hondom,
ma ec lita þat,
ratar gorliga
raþ Sigvrdar,
ef ec scal mǫrrar
meyiar biþia
oðrom til handa,
þeirrar ec vnna vel.»

Gripir qvaþ:

37 «Er mvnvþ allir
eiþa vinna
Gvnnarr oc Hꜹgni,
enn þv, gramr! þriþi;
þa it litom vixlit,
er a leiþ eroþ,
Gvnnarr oc þv,
Gripir lygr ęigi

Sigvrþr qvaþ:

38 «Hvi gegnir þat?
hvi scolom scipta
litom oc latom,
er a leiþ erom?
þar mvn flarǫþi
fylgia annat
atalt m ꜹllo;
enn segþv, Gripir

Gripir qvaþ:

39 «Lit hefir þv Gvnnars
oc lęti hans,
męlsco þina
oc meginhyggior;
mvndv fastna þer
framlvndaþa
fostro Heimiss,
sér vętr fyr þvi.»

Sigvrþr qvaþ:

40 «Verst hyggiom þvi,
vandr mvnc heitinn
Sigvrþr m seggiom
at sogoro;
vilda ec eigi
velom beita
iofra brvþi,
er ec ǫzta ueitc.»

Gripir qvaþ:

41 «Þv mvnt hvila,
hers oddviti
rr! hia meyio,
sem þin moþir se;
þvi mvn vppi,
meþan ꜹld lifir,
þioþar þengill!
þitt nafn vera.»

Sigvrþr qvaþ:

42 «Mvn goða qvan
Gvnnarr eiga
rr m monnom,
— mer segðv, Gripir! —
þoat hafi þriar nętr
þegns brvþr hia mer
snarlynd sofit?
slics eroþ dǫmi.»

Gripir qvaþ:

43 «Saman mvno brvllꜹp
bǫdi drvccin
Sigvrþar oc Gvnnars
i sꜹlom Givca;
þa hꜹmom vixlit,
er it heim comit,
hefir hverr fyr þvi
hyggio sina.»

Sigvrþr qvaþ:

44 «Hve mvn at ynþi
eptir verþa
męgð m monnom?
mer segðv, Gripir!
mvn Gvnnari
til gamans raþit
siþan verþa
a sialfom mer

Gripir qvaþ:

45 «Minnir þic eiþa,
máttv þegia þo,
antv Gvdrvno
godra raþa;
enn Brynhildr þicciz
brvþr vargefin,
snót fiþr vélar
ser at hefndom

Sigvrþr qvaþ:

46 «Hvat mvn at botom
brvþr sv taca,
er velar ver
vifi gerþom?
hefir snot af mer
svarna eiþa,
enga efnda,
enn vnat litit.»

Gripir qvaþ:

47 «Mvn hon Gvnnari
gorva segia,
at þv eigi vel
eiþom þyrmþir,
þa er itr konvngr
af ꜹllom hvg
Givca arfi
a gram trvþi.»

Sigvrþr qvaþ:

48 «Hvat er þa, Gripir!
getþv þess fyr mer,
mvn ec saþr vera
at sꜹgo þeirri,
a lygr a mic
lofsęl kona
oc a sialfa sic?
segðv, Gripir! þat

Gripir qvaþ:

49 «Mvn fyr reiði
ríc brvdr vid þic
ne af oftrega
allvel scipa;
viþr þv godri
grand aldregi,
þo er vif konvngs
velom beittvð.»

Sigvrþr qvaþ:

50 «Mvn horscr Gvnnarr
at hvoton hennar
Gvthormr oc Hꜹgni
ganga siþan?
mvno synir Givca
a sifivgi mer
eggiar rioþa?
enn segdv, Gripir

Gripir qvaþ:

51 «Þa er Gvdrvno
grimt vm hiarta,
brǫþr hennar
þer til bana raða,
oc at ongo verþr
yndi siþan
vitro vifi;
veldr þvi Grimilldr.

52 Þvi scal hvgga þic,
hers odviti!
sv mvn gipt lagit
a grams ęvi:
mvnat mętri maþr
a mold koma
vnd solar siot,
enn þv, Sigvrþr! þiccir

Sigvrþr qvaþ:

53 «Sciliomc heilir!
mvnat scꜹpom vinna,
nv hefir þv, Gripir! vel
gort, sem ec beiddac;
fliot myndir þv
friþri segia
mina evi,
ef þv mettir þat.»

Источник: Sophus Bugge: Sæmundar Edda (1867).

Текст с сайта Old Norse etexts

По всем вопросам пишите в раздел форума Valhalla: Эпоха викингов